Tanto se tensou a corda que ao final rematou por romper. Este sábado, algo máis de 150 membros dos Comités decidiron abandonar a organización ao non garantirse uns mínimos democráticos que permitisen celebrar a Asemblea Nacional con normalidade. Expulsión ilegal de compañeiros, secuestro de censos, verticalización... toda unha serie de agravios que os escindidos foron enumerando nun recentemente inaugurado blog.

Non é que esta decisión me alegre. Sempre fun un firme defensor da unidade do nacionalismo e da esquerda, mais paréceme que foi inevitábel. Cando o ambiente dunha organización se fai tan irrespirábel que non é posíbel traballar, manter a unidade por simple retórica carece de sentido. As persoas que este sábado tomaron a decisión de marchar van poder facer máis polo país e polo ensino galego estando fóra dos Comités que dentro.

Que se chegara a esta situación, ten uns claros culpábeis. Podo dicilo porque participei catro anos nos Comités e fixen parte do seu sector crítico. A máxima responsabilidade da ruptura do nacionalismo estudantil recae na Unión da Mocidade Galega. Pode que resulte paradóxico culpar da fractura a aqueles que quedaron, pero vou explicar por que. Foi este partido quen exerceu a dirección política dos Comités desde a súa fundación. Tamén foi este partido o que desprazou a toma de decisións cara os seus organismos e baleirou de contido as asembleas nas que todos e todas podiamos participar. Pero sobre todo, foi este partido quen non dubidou en descualificar, insultar e marxinar a aquelas persoas que non opinaban como eles. Nestas circunstancias, o sector crítico aumentou a un ritmo vertixinoso.

Eu sempre crin que se eras quen de xuntar un número de xente suficiente, podías darlle a volta a unha organización. Pero cando a dirección renuncia a calquera tipo de principio ético e decencia, isto faise moi complicado. Despois de que se adiase a Asemblea Nacional, de que se secuestrasen os censos, de que o Consello Nacional asumise máis funcións das que debera, de que eliminase a xente dos listados...aínda que poidas acadar a maioría numérica, non quedan ganas. Dáste conta de que independentemente do resultado dunha asemblea, non paga a pena continuar nunha organización na que hai un sector ao que só lle importa manter as súas cotas de poder. Poder para que? Para seguir afundindo o movemento estudantil nacionalista? Para que siga a perder crédito diante do sector ao que nos diriximos? Aos que marcharon dos Comités isto non lles vale. Como dicía o amigo Santi Agra, “estudamos para liberar Galiza, non para que nos libere Galiza Nova”.

O vindeiro 26 de marzo nacerá unha nova organización. É o momento de acumular forzas, de achegar a toda esa xente que a UMG foi deixando fóra, de ser referentes, de traballar con coherencia e rigor e sobre todo de inventar. De non caer no vello, no caduco, no de sempre. Para iso xa van estar os Comités. Cómpre ser firmes no ideolóxico, pero creativos e innovadores no xeito de transmitilo. As persoas que van impulsar este novo proxecto teñen unha dura tarefa por diante. O estudantado galego precisa dunha organización combativa, aberta e coherente. Cómpre crear referentes sociais para o nacionalismo. Sobran os burócratas que apodrecen pechados nos despachos. Hai que destacarse por ser quen de chegar a acordos e por non por feder a sectarismo. Pero sobre todo, precísase unha organización que lle sexa útil ao estudantado e Galiza. Unha organización soberanista, de esquerda, que sexa quen de dar unha resposta contundente ás agresións que está a sufrir o ensino público e galego. Xa non hai máis tempo para mirarse de embigo, hai que loitar. Ler máis...

Marx e Engels, no seu célebre Manifesto Comunista, definiron a loita de clases como o antagonismo entre "opresores e oprimidos". Xa na súa época, o que diferenciaba a estas dúas clases era a propiedade dos medios de produción. Uns eran os donos da fábrica e os outros vendían a súa forza de traballo.

No mundo do xornalismo, e da comunicación en xeral, atopámonos nunha situación bastante semellante. Unha minoría é a propietaria dos medios informativos, e o resto, a grande maioría, son os que traballan. Malia este feito, é moi frecuente atoparnos coa idea tradicional, romántica, case mitolóxica, do xornalista como profesional liberal, intrépido que se converte no azoute da mentira e da desinformación. Agora ben, a realidade coa que batemos ao saír da facultade é moi diferente. Dificilmente podemos ser azoute de nada con xornadas laborais de dez horas, ou cunha carga de traballo tan grande que leva a que sexa materialmente imposíbel contrastar todo o publicado. E xa non falar da retribución salarial, con horas extras impagadas e cunha media que case non alcanza o 1500 euros. En palabras de Xosé Manuel Pereiro, presidente do Colexio de Xornalista de Galiza, “a calidade da información depende da precariedade da xente que a realiza. Se o intermediario está mal pagado, é difícil que a información que faga sexa de calidade”

Aínda así, a imaxe mitificada do xornalista intrépido prevalece, e por manter unha suposta independencia, rexéitase a organización en estruturas sindicais. Non nos debe estrañar que se preguntas nos diferentes medios galegos, a porcentaxe de traballadores organizados colectivamente non sobrepase o 10%.

Os efectos da crise económica agudizan a xa de por si precaria situación dos e das xornalistas no noso país. Nos centros de traballo aumentan os recortes de persoal. Aos máis maiores prexubílanos porque teñen contratos máis custosos para as empresas. Aos máis novos ou os botan, ou non lles renovan o contrato, xa que pola súa precariedade non resulta nada custoso prescindir deles. Quen perde? Os propios traballadores, é evidente, máis tamén a calidade da información. Desaparecen das redaccións a bagaxe dos máis veteranos e a frescura dos máis novos

Os xornalistas adquirimos un compromiso coa cidadanía de achegar unha información rigorosa e de calidade. Non debemos permitir que os poderes estabelecidos nos obriguen a ser altofalantes da súa propaganda, nin tampouco podemos ficar calados diante dunha situación laboral tan precaria. É a nosa responsabilidade organizarnos e loitar, como calquera oprimido, pola dignidade no traballo. Só así poderemos desenvolvernos plenamente como xornalistas e sermos ese azoute da mentira e do poder que as fabulacións colectivas da profesión foron creando ao longo dos anos.


Orixinal publicado no nº2 da revista Comunicando, editada polo Comité de Ciencias da Comunicación

Ler máis...

Xa pasou bastante tempo desde que foron as eleccións a Xunta de Centro nas distintas facultades da USC, pero aínda non é tarde para facer unha valoración de como foi este proceso en Ciencias da Comunicación. A diferenza doutros anos, os comicios ían estar a priori bastante disputados. Para nove postos que cumpría ocupar en primeiro e segundo ciclo había 18 candidatos, oito dos Comités, seis de ELGa, dous de Agir e dous de IESGA. A nosa organización partía cunha certa vantaxe froito dos anos de traballo e da consolidada base social, pero por vez primeira tiñamos que facer fronte a unha organización como ELGa, que contaba cunha estrutura artellada e tiña a vocación de desbancarnos na Xunta de Facultade.

A xeito de introdución cómpre dar unha explicación previa que contextualice de onde saíu este colectivo e onde radicaba o seu perigo. Como moitos de vós saberedes, en primeiro de xornalismo dá clase de Ciencias Políticas un profesor tan particular como Miguel Anxo Bastos Boubeta. Para quen non o coñeza, é o coordinador da plataforma do profesorado conservador Converxencia Universitaria e vicedecano da Facultade de Políticas, ademais de defender abertamente unha ideoloxía ultraliberal con carácter caciquil. Se ben é un excelente docente, a nivel político é todo o contrario ao que os Comités defendemos. Non hai máis que botar a vista atrás e analizar como foi o conflito do plano de estudos no seu centro para atopar todas as artimañas que levou adiante desde o decanato para liquidar a disidencia estudantil. Pois ben, este señor foi quen artellou a candidatura de ELGa en Ciencias da Comunicación. Segundo nos recoñeceu en “petit comité”, isto respondía a unha estratexia do Partido Popular de presentarse en todos os centros nos que fose posíbel para tumbar ao nacionalismo estudantil.

Miguel Bastos, coordinador de Converxencia Universitaria

A nosa organización atopábase nun contexto moito máis hostil do habitual. A chegada do PP ao goberno da Xunta supuxo un duro golpe para todo o movemento nacionalista e a dereita quería aproveitar a nosa suposta vulnerabilidade para vencernos tamén no terreo estudantil. Tiñamos diante unha organización cuxo único eixo de campaña era a descualificación e a principal proposta era un suposto cambio totalmente baleiro de contido. Asemade, pretenderon, sen éxito, aproveitar a nosa abstención na votación do decano da Facultade para situarse ao seu carón e gañar a súa complicidade. Afortunadamente, o Comité soubo estar á altura das circunstancias e elaborou unha estratexia electoral que non só permitise vencer á reacción, senón que tamén fortalecese a nosa posición no estudantado, sobre todo naqueles que acaban de chegar á facultade.

A campaña do nacionalismo de esquerda
Cumpría repetir unha serie de mensaxes que aspirabamos a que callasen no estudantado e centrarnos nunha serie de propostas estrela que levabamos no noso programa.

1º. Presentar aos Comités como a única opción do estudantado, xa que somos froito da nosa autoorganización e non da inxerencia de ningún profesor ao servizo de intereses partidistas.

2º. Explicar que o noso traballo vai máis alá da campaña electoral. Estabamos aí antes e estaremos despois.

3º. ELGa é o brazo estudantil do Partido Popular. Carecen doutro proxecto que non sexa expulsar ao nacionalismo de esquerdas das institucións.

4º. Nós somos unha organización con ideoloxía nacionalista e de esquerdas e loitamos por un ensino público, galego, democrático e de calidade.

5º. Contamos cun programa para a facultade integrado nun proxecto nacional de ensino. Destacamos tres grandes puntos:

- Defensa da lingua galega e da súa normalización nun contexto terribelmente hostil.

- Creación dunha radio da facultade de carácter democrático e xestionada polo estudantado.

- Aposta por actividades extracurriculares que complementen a nosa formación en programas informáticos ou utilización de determinadas tecnoloxías.

Coido que após a campaña estes puntos ficaron claros para unha boa parte do electorado. É máis, varias persoas de primeiro curso facían bromas sobre as veces que repetimos a consigna de “ensino público, galego, democrático e de calidade”.

Durante o transcurso da campaña e da precampaña electoral tivemos tres actividades que foron claves para nosa posterior vitoria nas urnas. A primeira foi a charla con Carlos Blanco e Isabel Risco incardinadas no proxecto “Imaxinas vivir nun país normal?”, co que pretendemos dar unha visión positiva do idioma galego. Estes dous profesionais do audiovisual falaron da súa visión da lingua neste campo dun xeito moi ameno e plural. O resultado foi moi positivo, tanto pola asistencia masiva como pola valoración que fixo o estudantado do contido do relatorio. O 25 de novembro, aproveitando o día internacional contra a violencia de xénero, organizamos un videomatón violeta, no que preguntabamos aos compañeiros e compañeiras da facultade sobre diversos temas relacionados co feminismo e a igualdade. A idea a medio prazo é elaborar un vídeo con todo isto e organizar un concurso de curtas para o 8 de marzo. Á xente tamén lle gustou bastante esta actividade por ser moi visual e innovadora. Pero o que realmente inclinou a balanza ao noso favor foi o debate electoral contra ELGa que tivemos nos últimos días de campaña. A aula reservada estaba chea, sobre todo con xente de primeiro, que estivo moi involucrada en todo o proceso electoral. Polos Comités acudimos Miguel Rodríguez e máis eu e por ELGa a súa voceira Lorena Otero e o candidato Raúl Ríos. O moderador foi Xosé Pereira, o decano recentemente elixido. O debate dividiuse en tres bloques: situación da Universidade, Lingua e Facultade, cunha quenda incial e outra final para explicar o noso posicionamento dun xeito máis xeral e pedir o voto. A valoración que fixemos deste debate foi tremendamente positiva por varios motivos. Primeiro porque foi o primeiro destas características que se fixo no noso centro e contou cunha asistencia masiva. Segundo porque os Comités fomos quen de amosar que das dúas organizacións eramos a única cun proxecto serio, coherente e que realmente cría o que facía. Asemade, a ausencia de programa por parte de ELGa (non aparecía nada publicamente até o derradeiro día de campaña) fíxose patente, dándose situacións tan esperpénticas como que un dos candidatos da dereita lía as nosas propostas e reflexionaba sobre elas, sen achegar nada en positivo. A nivel electoral, recollemos os froitos desta vitoria sobre todo no alumnado de primeiro, que tivo aos Comités como opción preferente de voto.



O resto da nosa campaña tivo os ingredientes habituais: reparto de programas, pegada de carteis e pasos por aulas explicando o proxecto. Ao realizar esta última actividade houbo algún debate moi interesante con membros de ELGa dos que tamén saímos bastante reforzados. Como detalle curioso, despois de que a dereita presentara o seu programa (no último día de campaña), imprimimos unha voandeira na que iamos desmontando as súas propostas. Distribuímolo por toda a Facultade pouco antes de que rematara o prazo para facer propaganda electoral, de xeito que na xornada de reflexión había por todo o centro un papel titulado “Por que mente ELGa?”

A campaña da dereita
ELGa pecaron de novatos e non foron quen de idear unha campaña efectiva que levase a que mensaxe e siglas fosen coñecidas polo estudantado. Todas as actividades consistiron en tres grandes feitos:

1. Acto de presentación con Bastos, o director de Correo TV, Lorena Otero (voceira de ELGa na facultade) e Adrián Pájaro (coordinador de ELGa na facultade). Á saída, ofrecían pinchos, na mellor tradición do PP da boina. Ao acto acudíu moi pouca xente de Ciencias da Comunicación. Fundamentalmente había xente de ELGa doutras facultades e uns 10 da nosa.

2 .Pegada de carteis e reparto de programas. Estes últimos só apareceron o último día de campaña, con propostas irrealizábeis e populistas. O máis kafkiano foi solicitar un futbolín na cafetaría porque uns rapaces de primeiro llo dixeran de broma o día anterior.

3. Participación no debate coas consecuencias das que antes falamos.

Desenlace
A participación nestas eleccións foi a máis alta desde que eu cheguei á Facultade. Sen ser ningunha marabilla acadamos un 26%, cifra que é substancialmente superior á media da USC. O resultado obtido, tal e como se informa na bitácora dos Comités, é o seguinte:

Electos
Miguel Rodríguez Fernández (Comités) --> 105 votos
Duarte Romero Varela (Comités) --> 101 votos
Alexandre Vázquez Lorenzo (Comités) --> 89 votos
Paula Martínez Casares (Comités) --> 82 votos
Cibrán Tenreiro Uzal (Comités) --> 72 votos
María Fernández Villamarín (Comités) --> 71 votos
Patricia Lamas Rivero (Comités) --> 68 votos
Karina Rivero Conde (Comités) --> 59 votos
Raúl Ríos Rodríguez (ELGa) --> 35 votos

Non electos
Sandra Lema Alvarellos (ELGa) --> 30 votos
Adrián Pájaro Martínez (ELGa) --> 29 votos
Denís Iglesias Llamas (Agir) --> 29 votos
Lorena Otero Santiago (ELGa) --> 27 votos
Daniel Luaces Eiras (ELGa) --> 18 votos
Ángel Mato Álvarez (ELGa) --> 18 votos
Marina Rey Yebenes (IESGA) --> 17 votos
Tamara Peña Vázquez (IESGA) --> 16 votos
David Canto Veiga (Agir) --> 13 votos

Datos de participación
Nº de electores: 736
Nº de electores que votaron: 194
Nº de papeletas válidas: 190
Nº de papeletas nulas: 4
Nº de papeletas en branco: 2
Porcentaxe de participación: 26%

Como en terceiro ciclo non se celebraron eleccións xa que había un único candidato (dos Comités) para dous postos, entrou unha persoa máis de 1º e 2º, o que lle dá un representante máis a ELGa.

Ao abeiro destes datos comprobamos como a nosa organización obtivo unha vitoria contundente, nunhas eleccións nas que primou o voto ideolóxico fronte ao amiguismo, xa que abundaban as papeletas nas que se votaba a unha candidatura completa e non a varias persoas da mesma clase, como pasou noutros procesos.

Podemos concluír que nesta campaña os Comités fomos capaces de fixar ben a mensaxe, de convencer ao estudantado da importancia de votar por un proxecto e non pola xente que coñeces, e de vencer con contundencia á dereita. Mais non debemos relaxarnos, hai que continuar co traballo. Cómpre ilusionar á xente coas nosas propostas e afianzar a todos eses mozos e mozas de primeiro curso que se achegaron á nosa organización. A loita continúa!
Ler máis...

Durante as últimas semanas, os Comités estiveron a desenvolver unha intensa campaña en contra da reforma do actual CAP baixo o lema “que non te CAPen co mestrado” que cristalizou no día de hoxe nunha xornada de loita en todo en todo o país.

O desenvolvemento desta campaña amosou certas diferenzas a respecto doutras desenvolvidas polos Comités nos últimos anos. O modus operandi que estaba a empregar a organización estudantil até o momento era o seguinte:

1º. Seleccionábase unha reivindicación relacionada co proceso de Boloña de xeito que se puidese amosar como unha batalla concreta no marco dunha loita moito máis ampla contra a implantación do EEES. Froito deste razoamento naceron campañas como as de oposición á suba das taxas ou a defensa dun mellor financiamento público.

2º. Convocábase unha xornada de folga en todo o país con concentracións ou manifestacións nos 7 campus.

3º. Comezaba unha intensa campaña de divulgación. Os membros dos Comités enchían tódalas facultades de pancartas, repartían milleiros de voandeiras e recollían o maior número posíbel de sinaturas en apoio á campaña en cuestión.

4º. Durante a xornada de folga, os Comités organizaban piquetes informativos que ían facultade por facultade informando do paro aos estudantes que pretendían ir a aulas.

5º. Celebrábase a concentración ou a manifestación (dependendo do número de xente)

Mais este modelo estaba claramente estancado, tal e como se puido comprobar en anteriores convocatorias. A pesar de que se gastaba un enorme capital humano e material en explicar as reivindicacións e instar ao estudantado a que secundase a folga e acudise ás manifestacións, a resposta era bastante negativa. Exceptuando na primeira mobilización en contra da suba das taxas (hai xa case dous anos disto), as xornadas de folga convocadas polos Comités servíanlle á xente como escusa para faltar a clase e/ou marchar para casa e moi poucas persoas acudían ás concentracións. Ficaba claro a estudantado non lle prestaba moita atención nin ás pancartas que cubrían as paredes da facultades, nin aos milleiros de voandeiras repartidas, nin tampouco ás reivindicacións a prol das que asinaban. Os Comités tiñan un problema grave á hora de interactuar co estudantado.

Nesta última campaña en contra da reforma do CAP, os Comités pretenderon mudar algunha das vellas prácticas de cara a mellorar o xeito de dirixirse ao estudantado. En primeiro lugar, eliminouse a tradicional folga de día enteiro e substituíuse por unha “xornada de loita” que se debería concretar nunha actividade máis imaxinativa e atractiva para o alumnado. No caso da USC elixiuse un enterro simbólico da universidade. Por outra banda, apostouse por uns métodos de propaganda “diferentes”. Nalgunhas facultades colocáronse polos corredores caixas que representaban as distintas trabas que se atopaban os estudantes (CAP, mestrado, Boloña, taxas...), penduráronse esquelas das paredes que chamaban á xente a acudir ao enterro da universidade pública e mesmo se formulou a idea de organizar unha pequena obra de teatro, aínda que ao final non fose levada á práctica. Pero o que realmente diferenciou esta campaña de outras foi que dous días antes da xornada de loita, 8 membros dos Comités se pechaban na reitoría da USC.

E cales foron os resultados desta campaña? Principalmente dous. En primeiro lugar que o peche facilitou que se abriran negociacións coas autoridades universitarias cuxos resultados se saberán nos vindeiros días. En segundo lugar que o número de asistentes ao “enterro da universidade” aumentou lixeiramente a respecto de anteriores convocatorias. Uns 200 estudantes aproximadamente participaron na manifestación.

Non me gusta pontificar nin sentar cátedra pero si que querería formular unha serie de reflexións que poidan contribuír a unha análise desta campaña.

Deben conformarse os Comités con sacar á rúa a 200 persoas? Só con botar unha breve ollada á historia do Movemento Estudantil Nacionalista penso que 200 persoas non son abondo. O estudantado galego ten amosado en moitas ocasións que ten capacidade de mobilización e que se pode aspirar a xuntar a moita máis xente en torno a unha reivindicación como a do novo mestrado. Se o Sindicato de Estudiantes, malia ser unha organización pantasma, foi quen de sacar á rúa a case un milleiro de persoas, os Comités non se poden contentar con 200.

Estaba ben orientada esta campaña? En facultades como historia ou filoloxía o CAP e o mestrado son un problema moi grave, pero en outros centros xa non é que non sexa unha preocupación, senón que en moitos casos non saben nin o que é o antigo CAP. Se cadra en moitas facultades estábase a facer un traballo moi grande en explicar un problema que non lles afecta directamente e deixábanse de lado outras reivindicacións de maior interese para o estudantado.

Se non hai capacidade para facer un peche en condicións débese facer igual? É evidente que non hai nada máis efectivo como que o estudantado dunha facultade se peche nela durante varios días, pero tamén é evidente que a correlación de forzas a día de hoxe non permitía tal cousa. Por este motivo búscanse outros lugares para fecharse como a reitoría. Non me cabe a menor dúbida de que o feito de que aínda hoxe haxa 8 compañeiros diante do despacho dun vicerreitor serviu para forzar unha negociación. Agora ben, non pode dar a imaxe de que é unha “pataleta” e que non é cousa seria por non ter pechado un edifico enteiro? Non o sei, teño dúbidas.

O feito de que os Comités só leven a 200 persoas a unha manifestación débese a un erro na campaña ou unha mala práctica no día a día? Mao dicía que os revolucionarios debían ser “peixes na auga”. Non estarán a caer a día de hoxe tódalas organizacións estudantís no erro de estar tan separados do alumnado que non son quen de facer un traballo de concienciación no día a día?

Son só unhas reflexións abertas que me foron vindo á cabeza despois da xornada de loita. Están un pouco desordenadas e nalgúns casos pouco desenvolvidas, pero creo que todos os que participamos no Movemento Estudantil Nacionalista debemos facer unha reflexión crítica e construtiva desta campaña. É o único xeito de evitarmos caer nos mesmos erros e avanzar na construción dun ensino PÚBLICO, GALEGO, DEMOCRÁTICO e de CALIDADE.

Venceremos nós!

Ler máis...

Hai xa case dez anos, no 1999, ministros de 28 estados europeos reuníronse na cidade italiana de Boloña e asinaron unha declaración na que se anunciaba a homologación do sistema universitario de case todo o continente. Dende entón, por toda Europa comezouse a falar desa pantasma que era o Espazo Europeo de Educación Superior (en adiante EEES), porén ninguén sabía realmente en que ía consistir nin as consecuencias que tería para a universidade pública. Hoxe semella que as cousas comezan a se aclarar, pero polo medio houbo unha década de conferencias, reunións, estudos, declaracións, contradeclaracións e en definitiva, desa incerteza á que nos teñen habituados os dirixentes da Unión Europea. Durante este período, o EEES foise implantando paseniño en case tódolos estados asinantes da declaración de Boloña. Grazas a esta confusión e ao escurantismo que envolveu todo o proceso, evitouse o debate social e a mobilización estudantil que podería pór en perigo o proxecto de converxencia educativa. Non obstante, si que houbo importantes protestas por cuestións concretas do proceso de converxencia, como foi a aprobación da LOU do Partido Popular, pero nunca se chegaron a introducir nunha mobilización moito máis ampla en contra dun proceso que afectaba a toda Europa occidental.

Pero cales van ser as principais modificacións que se derivan da Declaración de Boloña? Pois hoxe, dez anos despois, podemos xa falar de aspectos concretos que as autoridades españolas xa comezan a lexislar. A idea principal da declaración era crear un espazo educativo común na Unión Europea e noutros estados próximos que permita unha maior mobilidade de estudantes e que os profesionais formados no sistema universitario sexan útiles e competetitivos no mercado laboral europeo. Para iso dispúxose que o ensino superior se dividiría en tres ciclos diferenciados. Un grao de catro anos no que se acadarían unhas competencias básicas interdisciplinares, un máster que correspondería coa especialización e un doutorado que viría a funcionar máis ou menos coma até agora. En resumo, poderiamos dicir que o espírito de Boloña fundaméntase en: homologación, mobilidade, competititividade e división entre grao e posgrao. Cómpre analizar cada un dos puntos que acabo de citar para así facernos unha composición de como este proceso afectará á universidade galega.

Segundo a Declaración de Boloña, a mobilidade permitirá ao estudante “acceder a oportunidades de estudo e formación e servizos relacionados”, e grazas á homologación, “ao recoñecemento e valoración dos períodos de estancia nas institucións de investigación, ensino e formación europeas”. Porén, para unha nación coma a nosa, que parte dunha situación periférica das tres universidades, a mobilidade sempre será de dentro cara a fóra, fomentando ese mal endémico da nosa terra que é a emigración. Para non fomentar a situación de desigualdade entre universidades e nacións precisaríanse fondas reformas que nos equiparasen á media europea. Porén, tanto a Xunta de Galicia como o Ministerio de Educación pretenden acometer esta reforma a custe cero, o que perpetuaría esa situación de marxinalidade que sofre Galiza no contexto Europeo. Por outra banda, un marco de mobilidade estudantil a nivel europeo resúltalle moi negativo ao sistema universitario dunha nación, como é o caso de Galiza, ten uns sinais identitarios que non reciben ningunha consideración por parte da Unión Europea. Deste xeito, a lingua galega ficará tamén marxinada nas institucións educativas comunitarias.

Unha das máximas que derivan da Declaración de Boloña é a de acadar a competitividade do sistema europeo de educación superior. Esta directriz xa provocou a reacción de moitos colectivos de estudantes e de profesores que asinaron un manifesto titulado Que educación superior?, no que amosaban a súa preocupación por esta orientación da universidade de cara ao mercado produtivo. Neste manifesto sinalábase que co pretexto de que as universidades teñen que estar ao servizo da sociedade (cousa que ninguén discute), poden chegar a proliferar as axencias e institutos extrauniversitarios, dominados polo poder políticos ou por grupos poderosos de presión. Deste xeito, daríase unha visión moi reducionista da sociedade, centrándose puramente en beneficiar ás empresas e pondo o ensino ao seu servizo. A orientación puramente mercantilista do ensino, pon fin ao coñecemento e a cultura como valor dunha sociedade de homes e mulleres libres e redúcea á simple acumulación de coñecementos técnicos que permitan desenvolver unha actividade profesional dun xeito rendíbel para o empresario. Esta foi unha das principais críticas ao EEES que fixo a organización nacionalista Comités, principal opositora ao proceso de Boloña na Galiza.

A outra gran modificación que sae da Declaración de Boloña é a definición dos graos e posgraos. Até agora, unha diplomatura ou unha licenciatura achegábanlle ao estudante unha formación que lle permitía ter un dominio na súa área e a inserción no mercado laboral. Coa nova configuración, o grao tan só levará incluída unha formación moi básica e interdisciplinar, que non só implicará un escaso dominio da área a estudar, senón que non terá saída no mercado laboral. Para acadar unha certa especialización e aspirar a ter futuro do mundo do traballo, cómpre ter un título de posgrao ou máster. Malia todo, tal e como se está a aplicar o proceso de Boloña, este segundo ciclo estará ao alcance de moi poucos. Por que? En primeiro lugar porque a empresa privada ofertará posgraos sen garantir ningún tipo de axudas ás persoas con menos recursos económicos, sendo este un claro xeito de elitización da universidade ao apartar aos sectores máis desfavorecidos da sociedade deste tipo de másters. En segundo lugar porque a universidade na que se imparte un grao non está obrigada a impartir ningún posgrao de carácter público, polo que non garante que os que estudaron o primeiro ciclo teñan praza nun máster aínda que o poidan pagar. En terceiro lugar, porque a proliferación de posgraos privados orientará a especialización do alumno única e exclusivamente cara sectores economicamente rendíbeis e non a acadar uns coñecementos que lle vaian ser útiles non só ao individuo senón tamén ao conxunto da sociedade na que está inserido. Asemade, esta inxerencia do sector empresarial no ensino superior, poderá supor a desaparición de carreiras, estudos e proxectos de investigación que non son economicamente rendíbeis pero si útiles para o desenvolvemento social.

O Proceso de Boloña supón un enfrontamento entre dous modelos de universidade. Un no que se entende o coñecemento como un valor útil para o individuo e para as maiorías sociais e que debe ter como obxectivo o desenvolvemento de todos e todas no marco dunha sociedade libre e socialmente xusta. E outro modelo no que o coñecemento é un valor máis á hora de acadara beneficios e que ten que estar posto ao servizo dos intereses do mercado. O debate está aberto, aínda que se cadra tívose que ter dado antes

Publicado en papel no especial Día da Patria de Espazo en Construción, voceiro de Espazo Aberto en Galiza Nova Ler máis...

Onte foi 25 de abril, e como en moitos outros sitios, na facultade de Ciencias da Comunicación conmemoramo-la Revolución dos Caraveis. Fómolos CAF os encargados de facelo.

A iso das 12:00, puxemos Grandola Vila Morena e comezamos a repartir caraveis, trípticos e pegatas. A xente estaba abraiada ao vernos repartir flores, pero coido que logramos dicirlle á xente que algo pasou hai 33 anos en Portugal.

Xa pola tarde, proxectamo-la película Capitáns de Abril e contamos coa presenza de Margarita Ledo Andións, quen nos deu a súa visión da Revolución, do filme e nos falou das súas vivencias persoais.

A continuación, trancríbovos o tríptico que repartimos. Escribino eu, por iso o poño aquí, a ver que vos parece.

Os CAF e o 25 de abril
Hoxe é 25 de abril. Para moitos, un día máis no calendario. Pero para outros, tempo de soños e esperanza.

Hai 33 anos, un día coma hoxe, o pobo portugués dáballe unha lección ao mundo rematando con 48 anos de ditadura. Eran tempos de cambio, de revolución, era o momento de trocar as pistolas por flores. Era a Revolución dos Caraveis.

Portugal demostrounos en 1974 que as anceios de liberdade dunha nación son máis fortes que as armas. Fixo calar a aqueles que dicían que unha revolución en Europa era algo anacrónico. E o que é máis importante, conseguiu quebrar o xugo do fascismo e construír un país máis xusto e máis libre para vivir.

Os CAF, sempre comprometidos cós valores da esquerda, queremos conmemorar esta data de loita e esperanza. Queremos que o espírito de abril volva a encher os peitos do estudantado. Para iso, organizamos un cine-forum no que proxectaremos a película “Capitáns de Abril”. Contaremos coa presenza da catedrática Margarita Ledo Andión, e terá lugar na aula de visionado 2 ás 16:30 horas.

Breve historia da Revolución dos Caraveis
O 28 de maio de 1926, un golpe militar inaugura un novo período na historia de Portugal: a ditadura fascista de Oliveira Salazar. En 1933 redáctase unha constitución na que se crea o “Estado Novo”, un réxime autoritario e corporativista que empregou un potente aparello represivo e de propaganda para estabelecer o seu dominio sobre a sociedade.

Un dos piares fundamentais nos que se sostiña o réxime, era no mantemento das “provincias” de ultramar, símbolos da “grandeza” do Imperio Portugués. Pero a aparición de movementos independentistas nas colonias de Angola, Guinea e Mozambique, tivo consecuencias moi prexudiciais para a ditadura. En primeiro lugar, os gastos militares aumentaron considerabelmente, convertendo a guerra colonial nunha lacra para a economía portuguesa. En segundo lugar, recrutouse a unha gran cantidade mozos para ir a combater ás guerrillas independentistas. Pero estas cada vez eran máis fortes e causaban unha gran cantidade de baixas no exército portugués, aumentando a impopularidade da Guerras Colonial.

O descontento coa guerra canalizouse a través dun grupo de capitáns do exército que se agruparon en torno ó Movimento das Forças Armadas (MFA). Este grupo pretendía pór fin dunha vez por todas á Guerra Colonial e rematar coa ditadura en Portugal. Durante algo máis dun ano, artellouse unha estrutura clandestina que preparaba un golpe de estado para depór a Marcelo Caetano (que ocupaba o posto de Salazar dende 1968).

No dia 24 de Abril de 1974, ás 22h 55m é transmitida por radio a canción "E depois do Adeus", de Paulo de Carvalho. Este foi un dos sinais previamente acordados polos revolucionarios e daba incio á primeira fase do golpe de estado.

O segundo sinal foi dado ás 0h20 m, cando foi transmitida a canción "Grândola Vila Morena", de Zeca Afonso, na Rádio Renascença, que confirmaba o golpe e marcaba o inicio das operacións. Ao pouco, varios rexementos saen á rúa, ocupando as posicións claves do país sen atopar oposicion. Ao longo da noite e principalmente na mañá, comezáronse a sumar á Revolución xente allea ao mundo militar. O pobo saiu á rúa para pór fin a 48 anos de ditadura. No canón de cada fusil, un caravel.

Portugal despois do 25 de abril
A Revolución dos Caraveis trouxo consigo importantes cambios. O máis inmediato foi a liberación dos presos políticos e o recoñecemento dos dereitos e liberdades individuais, pero os gobernos de esquerdas que a sucederon continuaron coa revolución aplicando importantes políticas económicas e sociais para transformar Portugal. Nacionalizáronse os sectores produtivos claves e iniciouse unha profunda reforma agraria. Malia todo, a oposición de socialdemócratas e conservadores botou por terra os avances revolucionarios ao levar de novo a dereita ao poder.

Capitáns de abril
Capitáns de abril é unha película da directora portuguesa María de Medeiros, na que se narra a historia de dous capitáns e unha xornalista que participan activamente na Revolución. Proxectando este filme, os CAF pretendemos dar a coñecer entre o estudantado dun xeito lúdico un feitos que, no noso parecer, non deben caer no esquencemento. A proxección será o 25 de abril, ás 16:30 na Aula de Visionado 2

SEMPRE 25 DE ABRIL

Ler máis...

A organización estudantil Comités Abertos de Facultades (CAF), organiza un magosto-concerto o vindeiro día xoves 30 de novembro. O acto, que terá lugar na praza Rodríguez Cadarso (detrás da Alamenda), iniciarase ás 20:00 por medio de xogos populares. Xa nas 22:00 comezará un concerto no que actuarán O Leio (versións de cancións protesta galego-portuguesas), Som do Galpom (funki-reggae-rap) e Leo e Arremecaghoná (cantor punk). As castañas serán de balde, e a bebida será barata. Convídovos a todos a que veñades. Ler máis...